@twitter-𝕏
Türk Bitig

Ay-Toldı Hükümdara Devlet Sıfatını Söyler

< Ay-Toldı H... | Hükümdar K... >
  1. Aytoldı İligke Devlet Sıfatın Ayur
    Ay-Toldı Hükümdara Devlet Sıfatını Söyler
  2. Küle aydı ay toldı uktı özüm, ayıttıñ munı sen eşitgil sözüm
    Ay-Toldı gülerek, dedi : — Evet, neyi sorduğunu anladım, izah edeyim.
  3. Ukup kıldım emdi bu işlerni men, kerek erdi sen me munı uksa sen
    Bütün bu işleri ben şimdi bilerek yaptım, çünkü senin de bu hareketlerimi anlaman lâzımdı.
  4. Munu men me emdi saña keldüküm, meniñ kılkım erdi bu körkittüküm
    İşte, benim de şimii sana gelişim ve bu yaptığım hareketler benim yaradılışım icâbıdır.
  5. Orun berdiñ aşnu men oldurmadım, orun yok maña sen munı uk tedim
    Sen önce bana yer gösterdin, ben oraya oturmadım. — Benim için yer yoktur, sen bunu anla ! — demek istedim.
  6. Topık yerde urdum bu söz berkitü, özüm yañzağını saña körkitü
    Söylediğimi teyit etmek ve neye benzediğimi sana göstermek için, yere bir top koydum.
  7. Neteg kim orunsuz topık yuvlunur, anı teg me devlet özüm tegzinür
    Düm-düz yerde top nasıl kendi kendisine yuvarlanırsa, saadet de öyledir, ben sıyrılıp, giderim.
  8. Seve baktıñ erse közüm yümdüküm, saña körkitür-men negü erdüküm
    Sen sevgi ile bakınca, ben gözümü yummak suretiyle, sana nasıl olduğumu göstermek istedim.
  9. Bu kün men me devlet karağu sanı, maña kim ilinse tutar-men anı
    Bugün ben bir devletim, ben bir topa benzerim, kim bana yaklaşırsa, ben onu yakalarım.
  10. Yana sözlediñ sen yeme sözledim, seve baktıñ erse yüzüm kizledim
    Sen tekrar konuştun, ben de cevap verdim, sevgi ile bakınca, yüzümü sakladım.
  11. Özüm körkitür öz kılınçın saña, ayur kılkım irsel ınanma maña
    Bununla sana kendi tabiatimi göstermek ve : — Tabiatım kararsızdır, bana inanma : — demek istedim.
  12. Negü ter eşit emdi türkçe mesel, başında keçürmiş bu kökçin sakal
    Şimdi dinle, türkçe bir ata-sözü, başından çok şeyler geçmiş olan bu ak sakallı ne der.
  13. Küvenme kıvı kutka kutluğ kişi, ınanma özüñ kutka atlığ kişi
    Ey devletli, sen bu boş devlete güvenme, ey namlı, sen bu devlete inanma.
  14. Akar suv yorık til bu kut turmadı, ajun tezginürler yorıp tınmadı
    Akar su, güzel söz ve devlet, bunlar durmadan, yorulup-dinlenmeden, dünyayı dolaşırlar.
  15. İnançsız-turur kut vefâsız yayığ, yorırda uçar terk adakı tayığ
    Saadete inanılmaz, o vefasız ve dönektir, yürürken, hemen uçar, ayağı kaygandır.

    İlig suali Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA SUÂLİ
  16. İlig aydı uktum açıldı sözüg, yazuk udri kolduñ kutuldı özüñ
    Hükümdar şöyle dedi:—Anladım, sözün açıklandı: günâhının affını istedin ve kurtuldun.
  17. Maña ayğıl emdi ne ol erdemiñ, bedük sözledi söz bu öktem tiliñ
    Şimdi bana söyle, senin meziyetin nedir, bu pervasız dilin büyük sözler söyledi.

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NIN HÜKÜMDARA CEVABI
  18. Bu ay toldı aydı kör erdem üküş, meniñdin tegir tegse erke ülüş
    Ay-Toldı cevap verdi : — Meziyetim çoktur, insanlara kısmet gelirse, benden gelir.
  19. Kılınçım oñay körse yaşım kiçig, kamuğ beg bedükke meniñdin keçig
    Tabiatım yumuşak, dikkat edersen, yaşım da küçüktür, fakat bütün bey ve büyüklere giden yollar benden geçer.
  20. Yüzüm körki körklüg ne kılkım silig, tilemiş tilekke yetürdüm elig
    Yüzüm güzel, huyum mülayimdir, arzu edilen her şey benim elimin altındadır.
  21. Özüm kayda bolsa kamuğ ârzûlar, meniñ birle yügrür maña öz ular
    Nerede olursam-olayım, bütün arzular benimle beraber yürür ve bana bağlanır.
  22. Erej minde emgek meniñdin tezer, sevinç minde sakınç maña yol azar
    Huzur bendedir, mihnet benden kaçar, sevinç bendedir, üzüntü bana yol bulmaz.
  23. Maña öznese kim üzelip ölür, maña kim boyun egse ârzû bulur
    Kim bana kafa tutarsa, ıstırap içinde mahvolur, kim bana boyun eğerse, arzusuna kavuşur.
  24. Urayın tegüçi özi ursukar, basayın tegüçi özi bassıkar
    Beni vurmak isteyenin kendisi vurulur, beni ezmek isteyenin kendisi ezilir.
  25. Muñar meñzetü keldi emdi bu söz, munı eştip uksu biliglig ked öz
    Şu söz şimdi buna uygun düştü, bilgili ve iyi insan bunu dinlesin ve anlasın.
  26. Bu kut kayda bolsa boyun bir yaraş, kalı öznese kutka kadğun küreş
    Saadet nerede ise, ona boyun eğ ve kendini beğendir, devlete kafa tutarsan, üzüntü ile boğuşursun.
  27. Bu kut kelse yalñuk kutadur köni, tümen ârzû birle talulap yer aş
    Saadet gelirse, insan hakikaten mesut olur, bütün arzularına kavuşur huzur içinde yaşar.

    İlig suali Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA SUÂLİ
  28. İlig aydı uktum bu erdemleriñ, münüñ barmu ayğıl bileyin seniñ
    Hükümdar şöyle dedi:—Bu meziyetlerini anladım, senin kusurun var mı, söyle, onu da bileyim.

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NIN HÜKÜMDARA CEVABI
  29. Bu ay toldı aydı maña yas kılur, münüm yok velikin kişiler ayur
    Ay-Toldı şöyle cevap verdi : — Bana iftira ederler, kusurum yokken, kusurumun olduğunu söylerler.
  30. Münüm bu meni yalñuk irsel teyü, ayığlap yorırlar kişike ayu
    Kusurum varsa, şudur: insanlar, kendi aralarında, beni dönek diye kötüler, dururlar.
  31. Mün ermez maña kör bu irsellikim, yañı neñ talular ma özke begim
    Halbuki dönekliğim benim için bir kusur değildir, ben kendime dâima yeni ve taze şeyler seçerim.
  32. Kamuğ eski neñler irinçig bolur, irinçig yüki kör yirinçig bolur
    Bütün eskimiş şeyler yıpranmış olur, yıpranmış şeylere tahammül etmek insana sıkıntı ve tiksinti verir.
  33. Yañı neñ bolurda bu eski nerek, talu neñ bolurda yavuz ne kerek
    Yeni şey varken, eskiye ne lüzum var, güzel şey varken, kötüye ne lüzum var.
  34. Yañıda bolur körse barça tatığ, tatığnı tilep er kör emger katığ
    Dikkat edersen, bütün zevkler yenide bulunur, zevk için de insan her zahmete katlanır.
  35. Yayığ tep sökerler bu kılkım üçün, maña mün ururlar bu atım üçün
    îşte bu tabiatım, için, dönek diye, bana söğerler ve bundan dolayı bana kusur isnat ederler.
  36. Muñar meñzetü aydı alp er açuk, anıñ manisi kör bu sözke tanuk
    Bir kahramanın buna benzer ap-açık bir sözü vardır, onun mânası bu söylediklerime şahittir.
  37. Törümiş neñ erse yokalğu-turur, törütügli hâlik ne kolsa kılur
    Yoktan var olan her şey tekrar yok olacaktır, yaratan Tanrı ne isterse, onu yapar.
  38. Tiriglik tedüküñ bu yel teg keçer, kaçar tutsa bolmaz anı kim bulur
    Bu hayat dediğin yel gibi geçer, tutmak olmaz, kaçar, onu kim bulabilir.
  39. Küvenme bu kutka kelir hem barır, ınanma bu devlet berür hem alır
    Bu saadete güvenme, geldiği gibi gider, bu devlete inanma, verdiği gibi alır.
  40. Yayığ ermez erse bu devlet özi, ne edgü neñ erdi bu kut ay kozı
    Ey kuzum, bu ikbâl ne güzel şey olurdu, eğer devlet dönek olmasa idi.
  41. Kelip barmaz erse bu devlet yana, tünermegey erdi yarumış küne
    Devlet gelip, tekrar gitmese idi, bu aydınlanmış olan gün tekrar kararmazdı.

    İlig suali Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA SUÂLİ
  42. İlig aydı uktum bu irsellikiñ, erip kitgü yerde bolurmu bekiñ
    Hükümdar sordu : — Sebatsızlığının sebebini anladım, artık bırakıp gittiğin zaman seni alıkoymanın bir çâresi var mı?

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NIN HÜKÜMDARA CEVABI
  43. Bu ay toldı aydı meniñ bu özüm, keyik teg-turur kılkı kestim sözüm
    Ay-Toldı şöyle cevap verdi : — Kısaca benim kendim ve tabiatim bir geyiğe benzer.
  44. Meni terk bulumaz tilegli seve, kalı bulsa tutmaz kılur terk yava
    Seven ve isteyen beni kolay bulamaz, bulsa bile, tutamaz ve çabuk kaybeder.
  45. Meni buldaçı er tutup beklese, kaçumaz-men andın söz aydım kese
    Eğer beni bulan kimse tutup, bağlamağı bilirse, ben ondan kaçamam, bu muhakkatır.

    İlig suali Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA SUÂLİ
  46. Elig aydı ayğıl bu berkiñ kayu, negü teg kişen ol seni berklegü
    Hükümdar şöyle dedi: — Bağın nedir, söyle, seni nasıl bir köstek ile bağlamalıdır ?

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NİN HÜKÜMDARA CEVABI
  47. Bu ay toldı aydı maña berk kişen, bu bir kaç neñ ol kör bereyin nişân
    Ay-Toldı dedi : — Benim için bağ ve köstek olacak bir kaç şey vardır, bak, onları belirteyim.
  48. Meni bulğuçı kılkı alçak kerek, köñül kodkı til sözde yumşak kerek
    Beni bulan kimse mütevâzi tabiatli, alçak gönüllü ve tatlı dilli olmalıdır.
  49. Özini küdezse ayı ertmese, yavuz yunçığ işke yakın turmasa
    Kendisini gözetmeli ve hiç bir zaman ifrata gitmemeli, kötü ve çirkin işlere yaklaşmamalıdır.
  50. Teñi birle tutsa tirilmiş neñin, yorık tüzse kılkı kılınçı yañın
    Toplamış olan malı yerine sarfetmeli, hayatını, işini, tavır ve hareketini düzenlemelidir.
  51. Özinde uluğka tapuğ kılsa öz, özinde kiçigke süçig tutsa söz
    Kendinden büyüğe saygı göstermeli, kendinden küçüğe ise, rifk ve şefkatle muamele etmelidir.
  52. Kişig satğamasa küvezlik bile, basıtmasa özde kiçigke küle
    Kibir ve gurur ile başkalarını incitmemeli, kendisini küçüklerin eğlence ve tahakkümüne bırakmamalıdır.
  53. Yavalık bile borka baş sokmasa, yavalıkka boşlağ neñin saçmasa
    Boşu-boşuna kendisini içkiye vermemeli, boş yere malını saçıp, heba etmemelidir.
  54. Oyunka katılmasa elgin tilin, könilik öze tutsa kılkı yañın
    Eli ve dili ile oyuna karışmamalı, tavır ve hareketlerinde dürüst olmalıdır.
  55. Yayığ kut kişeni bu neñler-turur, bu yañlığ basa kutnı kaçmaz kalur
    Dönek saadetin kösteği bunlardır, saadet bu şekilde bağlanırsa, kaçamaz, kalır.
  56. Bu sözke tanukı bu şâir sözi, bu şâir sözi sözke kattı tuzı
    Şâirin şu sözü buna şahittir, şâir sözü söze tuz katmıştır.
  57. Keyik sanı devlet kişike tezig, kalı kelse bekle tuşa hem tizig
    Saadeti insan için, ürkek bir geyik farzet, eğer gelirse, sıkı tut, ayağına köstek vur.
  58. Tuta bilse devlet tezümez-turur, kalı tezse tegmez yana terk kezig
    İnsan tutabilirse, saadet kaçamaz, kalır, eğer kaçarsa, sana sıra tekrar çabuk gelmez.

    İlig cevabı Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA CEVABI
  59. İlig aydı uktum ayâ kut seni, katığ sevdim erdi irer sen meni
    Hükümdar:—Ey saadet, seni anladım, seni çok sevmiştim, fakat sen benden ayrılmak istiyorsun — dedi —
  60. Yayığlık yok erse bu irsellikiñ, ne edgü iş erdi seniñ kelmekiñ
    Bu karasızlığın ve bu hercâyiliğin olmasa idi, senin gelmen ne iyi bir iş olurdu.
  61. Velikin yayığ sen özüñ bi-vefâ, vefâ körkitür sen kılur sen cefâ
    Fakat sen kararsız ve vefasızsın, kendini vefalı gösterir, fakat cefâ edersin.
  62. Anada atada bağırsak bolup, ayada tutar sen küler yüz urup
    Gün olur, anneden-babadan daha merhametli olursun, güler yüz göstererek, insanı el üstünde taşırsın.
  63. Ara körmedük teg yüz evrer özüñ, adınsığ bolur barça kılkıñ sözüg
    Gün olur, görmezlikten gelirsin, yüzünü çevirirsin, bütün tavrın ve sözün bir anda değişiverir.
  64. Tirer sen yumıtsa saçar sen kamuğ, okır sen yüz ursa yapar sen kapuğ
    Yığarsın, toplanınca, tekrar hepsini dağıtırsın, önce çağırırsın, fakat gelince, kapını kaparsın.

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NIN HÜKÜMDARA CEVABI
  65. Bu ay toldı aydı ay ilig kutı, münüm erdemim barça aydım atı
    Ay-Toldı : — Ey devletli hükümdar — dedi — kusur ve meziyetlerimin ne olduğunu hep söyledim.
  66. Meni kim bulup berk tutayın tese, ayu berdim ol neñni tutsun usa
    Beni kim bulup, elinde sıkı tutmak isterse, gereken şeylerin hepsini saydım, elinden gelirse, tutsun.
  67. Maña urmasa örk meni tuttaçı, keyik teg kaçar-men kim ol yetteçi
    Beni tutan bana yular vurmazsa, ben geyik gibi kaçarım, bana kim yetişebilir.
  68. Negü ter eşitgil sınamış karı, sınamış karılar sözi söz korı
    Dinle, tecrübeli ihtiyar ne der, tecrübeli ihtiyarların sözü sözlerin mayasıdır.
  69. Kelir kut tuta bilmese sen barır, berür neñ yeyü bilmese sen alır
    Saadet gelir, tutmasını bilmezsen, gider, mal verir, yemesini bilmezsen, alır.
  70. Yayığ kutnı bulsa idi bekrü tut, kalı beklemese yana bardı büt
    Kararsız saadeti bulursan, çok sıkı tut, eğer muhafaza altına almazsan, tekrar gideceğinden şüphe etme.
  71. Kutadmış kişi kör sakınmış kerek, kamuğ teñsiz iştin yıramış kerek
    Saadete ermiş olan insanın ihtiyatlı olması ve bütün yakışıksız işlerden uzak durması gerektir.
  72. Arığ bolsa özi yorısa köni, munıñ bağı mundağ biliñü munı
    Kendisi temiz olmalı ve doğru yolda yürümeli, bunun bağı böyledir, bunu bilmelidir.

    İlig suali Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA SUÂLİ
  73. İlig aydı uktum münüñ erdemiñ, bu ay toldı atıñ ne ol bu seniñ
    Hükümdar : — Senin kusurunu ve meziyetini anladım, — dedi — senin bu Ay-Toldı adın ne demektir?
  74. Negü ol munıñ manisi ay maña, bileyin ukayın büteyin saña
    Bunun mânası nedir, bana söyle, ben de bileyim, anlayayım ve sana güveneyim.

    Aytoldı cevabı İligke
    AY-TOLDI'NIN HÜKÜMDARA CEVABI
  75. Bu ay toldı aydı meniñ atımı, bügü meñzetür ayka bu kılkımı
    Ay-Toldı: — Benim adımı ve bu tabiatimi hakimler bir aya benzetirler — dedi —
  76. Bu ay tuğsa aşnu idi az tuğar, küniñe bedüyür yokaru ağar
    Ay doğarken, önce çok küçük doğar, sonra gün geçtikçe büyür ve yükselir.
  77. Tolun bolsa tolsa ajunka yarur, ajun halkı andın yarukluk bulur
    Büyüyüp, dolun ay hâline gelince, dünyaya ışık saçar ve dünya halkı onun aydınlığından faydalanır.
  78. Tükel bolsa kör ay bu ağsa ediz, yana irlü törçir kiter körk meñiz
    Ay büyüyüp, tamamlanarak, en yüksek noktaya çıkınca, tekrar eksilmeğe başlar ve güzelliği gider.
  79. Yaruklukı eksür yana yok bolur, tuğar keçe azın yana ok tolur
    Onun parlaklığı azalır ve sonunda kaybolur, sonra tekrar, küçük olarak, doğar ve yine büyür.
  80. Meniñ bu özüm me bu yañlığ-turur, ara bar bolur ma ara yok bolur
    Benim de tabiatım bunun gibidir, bâzan var, bâzan da yok olurum.
  81. Neçe yunçığ özke yüz ursa özüm, baru körki artar keser-men sözüm
    Ne kadar düşkün olursa-olsun, ben bir kimseye teveccüh edersem, onun ahvâli, muhakkak, gittikçe düzelir ve güzelleşir.
  82. Bayusa bedüse yadılsa çavı, kiter-men anıñdın kiter yüz suvı
    Zenginleşip, büyüyerek, şöhreti yayılınca, ben ondan uzaklaşırım, onun da itibarı gider.
  83. Yana saçlur andın tirilmiş neñi, söki teg bolur yandru kılkı yañı
    Topladığı malı tekrar dağılır, onun ahvâli yine eskisi gibi olur.
  84. Muñar meñzetü keldi şâir sözi, bu şâir sözi ol biligsiz közi
    Buna benzer bir şâir sözü vardır, bu şâir sözü bilgisiz için bir gözdür.
  85. Kelir kut kişike atı çavlanur, yañı ay teg artar yarukı tolur
    İnsana saadet gelir, meşhur olur, yeni ay gibi, büyür ve parlaklığı artar.
  86. Yayığ telve devlet köñül bamağıl, tolun teg bu devlet yana irilür
    Dönek ve deli saadete gönül bağlama, saadet dolun ay gibidir, tekrar küçülür.
  87. Takı bir bu mani ayayın saña, eşitgil anı sen munu büt maña
    Adımın başka bir mânasını daha söyleyeyim, şimdi bunu da dinle ve bana inan.
  88. Bu ay ornı boldı evi münkalib, orunsuz bolur münkalib neñ kılıp
    Bu ay hep yerini, evini değiştirir, dâima yer değiştiren, ne yapsan, bir yere ısınmaz.
  89. Bu ay burcı sertân bu ev evrilür, evi evrilür hem özi çevrilür
    Ayın burcu Seretân'dır, bu ev döner, evi dönünce, kendisi de döner.
  90. Kayu evke kirse bu ay terk çıkar, çıkarı üçün terk yatarın yıkar
    Bu ay hangi eve girerse, oradan çabucak çıkar, çabuk çıkabilmek için de, yattığı yeri yıkar.
  91. Meniñ me özüm kör añar okşadı, ara kılkım ildi ara yokladı
    Ben kendim de işte ona benzerim, gidişim kâh aşağıya, kâh yukarıya doğrudur.
  92. Kelir-men barır-men yorır-men burun, ajunuğ kezer-men maña yok orun
    Gelirim, giderim, ileriye doğru yürürüm, dünyayı dolaşırım, benim için yer-yurt yoktur.
  93. Bu mani üçün atım ay toldı tep, atadı biliglig sözin yinçge yıp
    Bundan dolayı âlim, ince bir nükte ile, bana Ay-Toldı adını vermiştir.
  94. Munu men me devlet münüm erdemim, ayu berdim emdi igim hem emim
    işte ben de saadetim ve şimdi bütün kusur ve meziyetlerimi, hastalığı ve ilâcını izah ettim.
  95. Aça sözledim söz maña emdi büt, ıdayın tese ıd kalı tutsa tut
    Sözümü açıkça söyledim, imdi bana inan, beni elden kaçırmak istersen, bırak, eğer tutmak istersen, tut.

    İlig cevabı Aytoldıka
    HÜKÜMDARIN AY-TOLDI'YA CEVABI
  96. İlig aydı barça eşittim sözüg, yaruttı sözüg hem yaradı özüñ
    Hükümdar : — Bütün sözlerini dinledim — dedi— sözün beni aydınlattığı kadar, seni de beğendim.
  97. Tiler erdim emdi seni teg kişi, bayat berdi ârzû ay erde başı
    Ben de şimdi senin gibi bir insan arıyordum, ey insanların ileri geleni, Tanrı dilediğimi verdi.
  98. Bayat kimke berse tilek ârzûsı, anıñ şükri boldı yanut kılğusı
    Tanrı birini dilek ve arzusuna kavuşturunca, karşılığında -onun da Tanrıya şükür etmesi gerekir.
  99. Bu künde naru bu özüm tınmadın, munıñ şükri kılğu kerek ermedin
    Bugünden itibaren ben de durmadan, usanmadan, bunun şükrünü yerine getireyim.
  100. Negü ter eşit emdi bilge tetig, özi bardı kodtı biziñe bitig
    Şimdi dinle, kendisi gitmiş, fakat bize eserini bırakmış olan zeki ve âlim insan ne der.
  101. Şükür kıl ay nimet idisi unur, şükür kılsa nimet bayat arturur
    Ey nimet sahibi olan muktedir kimse, şükür et, şükür edersen, Tanrı nimetini arttırır.
  102. Bu nimet idisi unıtur özin, munıñ şükri bilse evürmez yüzin
    Bu nimet sahibi çok defa kendisini unutur, fakat şükür ederse, nimet ondan yüz çevirmez.
  103. Az edgüke artuk üküş şükri kıl, üküş bolsa nimet anıñ kadri bil
    Az bir iyiliğe karşı çok şükür et, nimet çok olursa, onun kıymetini bil.
  104. Şükür kılsa nimet biri on bolur, biri on bolup kör evi neñ tolur
    însan şükür ederse, nimetin biri on olur, biri on olur ve evi mal ile dolar.
  105. İlig berdi alkış kör ay toldıka, ayur tünle kündüz maña tur baka
    Hükümdar Ay-Toldı'yi öğdü ve : — Sen gece-gündüz benim hizmetimde bulun — dedi.
  106. Telim neñ tavar berdi ögdi üküş, ağırladı berdi kör altun kümüş
    Çok mal, mülk verdi, onu çok öğdü, ona ihsanda bulundu, altın ve gümüş verdi.
  107. Añar sözledi sözni barça ilig, anıñdın tiledi kamuğ ög bilig
    Hükümdar her işini ona danıştı, her işte onun fikrine ve bilgisine baş vurdu.
  108. Kör ay toldı ma bu ağırlık bulup, tapındı bütün çın bağırsak bolup
    Ay-Toldı da, bu itibâra lâyık olmak için, ona doğruluk ve dürüstlük ile candan hizmet etti.
  109. Bir ança yorıdı sınadı ilig, kamuğdın tükel buldı bulmış erig
    Hükümdar onu daha bir müddet tecrübe etti ve bulduğu insanın her keşten daha mükemmel olduğunu gördü.

< Ay-Toldı H... | Hükümdar K... >